We use cookies from third party services for marketing activities and to offer you a better experience. Read about how we use cookies and how you can control them by clicking "Privacy Preferences".

Privacy Preferences

When you visit any website, it may store or retrieve information through your browser, usually in the form of cookies. Since we respect your right to privacy, you can choose not to permit data collection from certain types of services. However, not allowing these services may impact your experience.

  • Privacy Policy
    When you visit any of our websites, it may store or retrieve information on your browser, mostly in the form of cookies. This information might be about you, your preferences or your device and is mostly used to make the site work as you expect it to. The information does not usually directly identify you, but it can give you a more personalized web experience. Because we respect your right to privacy, you can choose not to allow some types of cookies. Click on the different category headings to find out more and manage your preferences. Please note, blocking some types of cookies may impact your experience of the site and the services we are able to offer.
    REQUIRED
  • Content Delivery Network
    These cookies enable the website to provide enhanced functionality and personalization. They may be set by us or by third party providers whose services we have added to our pages. If you do not allow these cookies then some or all of these services may not function properly.
    REQUIRED
  • Functional (Your preferences for this site)
    Functionality cookies allow websites to remember the user's site preferences and choices they make on the site including username, region, and language. This allows the website to provide personalized features like local news stories and weather if you share your location. They are anonymous and don't track browsing activity across other websites. Functionality cookies can include first party, third party, persistent or session cookies.
  • Statistics (Info on how we can get better)
    These cookies allow us to count visits and traffic sources so we can measure and improve the performance of our site. They help us to know which pages are the most and least popular and see how visitors move around the site, which helps us optimize your experience. All information these cookies collect is aggregated and therefore anonymous. If you do not allow these cookies we will not be able to use your data in this way.
  • Marketing (Advertisement Delivery Network)
    These cookies may be set through our site by our advertising partners. They may be used by those companies to build a profile of your interests and show you relevant adverts on other sites. They do not store directly personal information but are based on uniquely identifying your browser and internet device. If you do not allow these cookies, you will experience less targeted advertising.

Privacy policy

Feitenonderzoek immobilisatie

dinsdag 1 februari 2022

Een immobilisaat is volgens het Landelijk afvalbeheerplan (LAP3) een “technologische ingreep waarbij de fysische en/of chemische eigenschappen van een afvalstof worden gewijzigd, zodanig dat de kans op verspreiding van milieuverontreinigende stoffen door uitloging, erosie of verstuiving op de korte en lange termijn wordt verminderd”.

Delen

Royal HaskoningDHV heeft in opdracht van Rijkswaterstaat een feitenonderzoek uitgevoerd naar de stand van zaken van immobilisatie in Nederland. Doel van het onderzoek was om feiten te leveren voor de vraag hoe immobilisatie past binnen een circulaire economie en of het huidige beleid, dat is vastgelegd in LAP3, volstaat. Het onderzoek geeft geen advies voor toekomstige beleidsinvulling, maar zegt dat meer onderzoek nodig is.

Immobilisatie-varianten

In het onderzoek worden meerdere varianten van immobilisatie onderscheiden waarbij de belangrijkste, de productie van secundaire bouwstof is. Verontreinigde minerale reststoffen met een anorganisch bindmiddel worden tot een immobilisaat vormgegeven waarbij de ongewenste milieuhygiënische eigenschappen eveneens worden vastgelegd. Een andere belangrijke variant is de vervanging van primaire grondstof waarbij de productie zo wordt ingericht dat specifieke ongewenste eigenschappen van de toegevoegde afvalstof worden geïmmobiliseerd. Genoemd voorbeeld van de tweede variant is beton, waarin soms verontreinigde afvalstoffen worden toegepast zoals AVI-bodemas, E-vliegas, beeldbuisglas en olifantsgras.

De toepassing van immobilisaat is de afgelopen jaren toegenomen van 919 kton in 2016 tot 1.500 kton in 2020. Het aandeel AVI-bodemas steeg van 10 procent in 2016 tot 42 procent in 2019. Andere afvalstoffen die worden geïmmobiliseerd zijn baggerspecie, cellenbeton, niet-reinigbaar straalgrit, poederkoolvliegas, snijzand, sorteerzeefzand, staalslak, thermisch gereinigde grond, verontreinigde grond en vormzand, avi-vliegas, filterkoek en rookgasreinigingsresidu. Opvallend is dat immobilisatie van de laatste 3  van deze genoemde stoffen volgens LAP3 niet zijn toegestaan, ondanks dat zij soms wel als grondstof in certificatierichtlijnen opgenomen.

Ook niet-verontreinigde grondstoffen?

Het lijkt wat bevreemdend dat ook recyclinggranulaat en bijvoorbeeld ballastgrind worden genoemd als componenten van immobilisaat, maar aangegeven is dat dit vooral te maken heeft met het bereiken van de gewenste civieltechnische eigenschappen. Ook de toegepaste bindmiddelen hebben uiteraard deze functie. Als bindmiddel wordt vrijwel uitsluitend cement toegepast (in 2020 circa 105 kton). Naast cement is vastgesteld dat er ook puzzolane mineralen worden toegepast, die zijn geproduceerd uit reststoffen.

De toename van immobilisatie wordt deels verklaard door een competitieve prijsstelling. Het produceren van een immobilisaat is interessant voor het mengen van één of meerdere afvalstoffen, die afzonderlijk een negatieve of geen (financiële) waarde hebben, maar als mengsel functioneel worden toegepast en bovendien voldoen aan de milieueisen. Het verdienmodel is dat daarmee een positievere financiële waarde wordt bereikt. Immobilisaten worden onder andere toegepast in funderingsmateriaal voor wegen, distributiecentra, parkeerplaatsen, zonneparken en in taluds.

Eén van die risico’s is dat bij immobilisaat de grenswaarden voor zeer zorgwekkende stoffen (ZZS) worden overgeschreden waardoor het materiaal niet meer gerecycled kan worden en na de gebruiksfase tegen hoge kosten moet worden gestort. Bijvoorbeeld het sectorplan voor steenachtige afvalstoffen heeft hier een beperking voor opgenomen.

Er is momenteel voor het gebruik van afvalstoffen in immobilisaat alleen een meldplicht indien het grond betreft. Met het ingaan van de Omgevingswet gaat er wel een meldplicht gelden.

Alternatieven voor immobilisatie

Voor veel van de in immobilisaat verwerkte afvalstoffen zijn alternatieve bewerkingsmethodes beschikbaar, namelijk biologische, thermische en extractieve reiniging. Of deze bewerkingsmethodes voor een specifieke partij afvalstoffen een oplossing biedt is afhankelijk van de samenstelling. Naast deze afweging is het vooral een kostenafweging welke techniek wordt toegepast of dat er wordt geïmmobiliseerd. Zo lang er beleidsmatig alternatieven zijn toegestaan, is het immobilliseren aantrekkelijker dan de alternatieven zoals storten en extractieve reiniging.

Beleidsafweging

Voor een goede beleidsafweging is volgens Royal HaskoningDHV een recente LCA benodigd die de milieuwinst voor immobilisaten vergelijkt met die van alternatieve verwerkingsmethoden voor dezelfde minerale reststoffen. Geadviseerd wordt de stelling te betrekken dat immobilisatie en extractieve reiniging gelijkwaardig zijn. Deze stelling was betrokken op immobilisatie van verontreinigde grond, maar zou ook voor andere geïmmobiliseerde afvalstoffen bekeken moeten worden.

Het feitenonderzoek immobilisatie is te vinden via de rapportendatabank van Rijkswaterstaat: https://puc.overheid.nl/rijkswaterstaat/doc/PUC_652140_31/1/

  • Circulaire Economie
Gerelateerde artikelen
BEwerken ONLINE
Op weg naar meer hergebruik met circulaire regelgeving

Platform CB’23 actieteam Toekomstig hergebruik doet aanbevelingen Afgelopen jaar heeft een nieuw actieteam Toekomstig hergebruik zich gebogen over kansen en belemmeringen in technische wet- en regelge...

BEwerken ONLINE
Jan Bessembinders, VNO-NCW: ‘Digital Product Passport kan circulariteit vergroten, mits goed uitgevoerd’

Op 30 maart lanceerde de Europese Commissie nieuwe wetgeving om producten duurzamer, beter recyclebaar en herbruikbaar te maken: het Sustainable Products Initiative (SPI). Omdat vrijwel alle denkbare ...

BRBS Recycling
Ook vrachtwagens op de schone toer

Ondernemers kunnen vanaf 9 mei 2022 subsidie krijgen bij aanschaf van een vrachtwagen die schoon rijdt; elektrisch of op waterstof. Daarmee zet Nederland een volgende stap op weg naar een volledig sch...

BRBS Recycling
Afval is grondstof

Afval bestaat al sinds mensenheugenis. Ook het gestructureerd inzamelen van dat afval gebeurt al vanaf het eind van de 18e eeuw. Dat had destijds vooral een sanitaire achtergrond. Het afval dat op str...

BRBS Recycling
Provinciale CE plannen

Het streven naar een Circulaire Economie bevat een toezegging en uitvoering op ieder niveau. Zo hebben provincies dan ook de verantwoordelijkheid om binnen de eigen provincie een Circulaire Economie a...

BEwerken ONLINE
Koppeling vraag en aanbod noodzakelijk voor toename secundair materiaalgebruik

Het gebruik van secundaire materialen zit in de lift, maar bereikt nog niet het vereiste niveau. Waarom is er een mismatch tussen vraag en aanbod en hoe gaan we die oplossen?

BEwerken ONLINE
GrondstoffenPoort bijeenkomst 2021

Onder leiding van Twan Huys werden in Grondstoffenpoort vier belangrijke thema's uitgespit die voor een circulaire economie nu urgent moeten worden opgepakt.

BRBS Recycling
50 jaar Milieubeleid

Op 14 oktober 2021 is het beeldboek ‘Aandacht voor het alledaagse: 50 jaar milieubeleid in beeld’ gepresenteerd tijdens een jubileumcongres over 50 jaar milieubeleid.

BEwerken ONLINE
Het Recycling Forum vernieuwt

Taalpuristen onder u zullen wellicht zeggen: vernieuwt met een “t”; wanneer er nieuwe leden toetreden is het toch vernieuwd met een “d”? U heeft helemaal gelijk, maar ik bedoel in dit geval een vervoe...

BRBS Recycling
Klimaatbeleid kan niet zonder een circulaire economie

Waar de overheid zo’n 7 miljard euro investeert in klimaatbeleid, is er een relatief klein bedrag van ongeveer 40 miljoen euro de komende jaren vrijgegeven voor investeringen in een circulaire economi...

BRBS Recycling
Nauwe samenwerking sloop en recycling legt fundament onder Betonketen

VERAS en BRBS Recycling ondersteunen de circulaire ambities van het Betonakkoord en het Grondstoffenakkoord. Doelstelling is minder gebruik van primaire grondstoffen en waardebehoud van deze grondstof...

BRBS Recycling
Het Basiskamp voor een Circulaire Bouweconomie en Platform CB’23

Platform CB’23 ontwikkelt diverse leidraden voor circulair bouwen. Hoe passen deze binnen het “Basiskamp” voor de transitie naar een circulaire bouweconomie in 2023 dat door het Transitieteam voor Cir...

BEwerken ONLINE
Drijvend bouwen en circulair boeren

10 jaar geleden startte Peter van Wingerden met het idee voor de bouw van een drijvende en circulaire boerderij. Peter was ontwerper van grote gebouwen op het water, zoals bijvoorbeeld de cruise termi...

BRBS Recycling
Recyclinggranulaat: Kwaliteitsborging

De kwaliteit van zowel recyclingproducten als recyclinggranulaat is van groot belang voor de acceptatie van deze materialen in de markt. De sector doet veel aan kwaliteitsborging en stelde al in de ja...

Tiny House
Betongranulaat krijgt tweede leven op Nederlandse woningmarkt

De woningnood in Nederland is hoog en zal de komende jaren alleen maar verder stijgen. In 2021 wordt een tekort voorzien van zo'n 285.000 woningen. Starters hebben het in deze vooral lastig. De gemidd...

Mulder.Arnold
Alles van Waarde

Tevreden met pensioen Onder de noemer ‘Alles van waarde’ zal ik vanaf nu op deze plek elk kwartaal een column schrijven. Een bankier over circulariteit en duurzaamheid, dat kan bij sommigen vragen opr...

Merijn Tinga en Frans Timmermans
Met vingerwijzen komen we niet vooruit

Met ingang van 31 december 2022 wordt statiegeld op blikjes ingevoerd. Dat schrijft staatssecretaris Stientje van Veldhoven in een brief aan de Tweede Kamer. Zij hakte de knoop vervroegd door omdat he...

Hoofd van afval
Als je geschoren wordt……

Moet je stilzitten. En dit voorjaar werden we geschoren. Nagenoeg de gehele afval- en recyclingbranche werd welgezegd over dezelfde kam geschoren. En geen gewone kam, maar een kam die nogal wat tandje...

BEwerken ONLINE
Markt voor circulaire producten groeit

Circulair slopen, beter gezegd het demonteren van te amoveren objecten, wint steeds meer terrein. Voor de vrijkomende materialen is, met name onder particulieren, veel belangstelling. Maar inmiddels n...

BEwerken ONLINE
Recyclinggranulaat: een betrouwbare grondstof

Beton wordt in Nederland al decennialang gerecycled. Aanvankelijk was het recyclen een oplossing voor het betonafval, maar tegenwoordig een ‘must’ in het kader van de transitie naar een circulaire eco...

BEwerken ONLINE
Samenwerking plastic fabriek

Nog altijd wordt 50% van weggegooid plastic afval verbrand. Om werk te maken van de circulaire economie ontwikkelt een innovatiepartnerschap, waarin de gemeente Almere, Cirwinn en Save Plastics partic...

BEwerken ONLINE
Kunstgrasvelden recyclen tot hoogwaardige nieuwe producten

De nieuwe fabriek van GBN-AGR voor het recyclen van kunstgrassportvelden is inmiddels volledig operationeel. Vlak voor de zomer werd gestart met de verwerking van velden die dit jaar het einde van hun...

BEwerken ONLINE
Inschrijving geopend voor Student Recycling Award 2022 De Student Recycling Award is een prijs voor studenten die een studie afronden op gebied van recycli...

BEwerken ONLINE
Grondstoffen en energie uit teerhoudend asfalt Teerhoudend asfalt moet op grond van de Nederlandse wetgeving thermisch gereinigd worden. Daarmee wo...

BEwerken ONLINE
Op weg naar meer hergebruik met circulaire regelgeving Platform CB’23 actieteam Toekomstig hergebruik doet aanbevelingen Afgelopen jaar heeft een nieuw act...

BEwerken ONLINE
Jan Bessembinders, VNO-NCW: ‘Digital Product Passport kan circulariteit vergroten, mits goed uitgevoerd’ Op 30 maart lanceerde de Europese Commissie nieuwe wetgeving om producten duurzamer, beter recycleba...

BEwerken ONLINE
Recyclinggranulaat – Kwaliteit deel 8; Regelgeving De kwaliteit van recyclinggranulaten wordt niet alleen bepaald door recyclingbedrijven zelf. Er zijn...

Nieuwsbrief

* verplicht

Sponsored content

Partner content

BEwerken ONLINE

Recyclinggranulaat – Kwaliteit deel 8; Regelgeving

De kwaliteit van recyclinggranulaten wordt niet alleen bepaald door recyclingbedrijven zelf. Er zijn veel schakels in de recyclingketen die hier een rol in spelen. Op cruciale plaatsen in de keten zijn (wettelijke) regels gesteld om dit in goede banen te leiden. Regels zijn een belangrijke basis voo... lees meer

BEwerken ONLINE

‘Niets is afval, tenzij...

Ruim een jaar geleden is in een kamerbrief aangekondigd dat het Landelijk afvalbeheerplan (LAP3) zal worden opgevolgd door een Circulair materialenplan (CMP1). lees meer